فشارخون

فشارخون چیست؟

فشارخون چیست؟

فشار خون نیروی خون در مقابل دیواره سرخرگها می باشد . فشار خون در طول روز كاهش و افزایش می یابد . زمانیكه فشار خون به شكل دایمی بالا بماند گفته می شود كه فرد دچار پرفشاری خون شده است.
اصطلاح پزشكی برای افزایش فشار خون، هیپرتانسیون می باشد . فشار خون بالا از این جهت خطرناك می باشد كه سبب می گردد قلب به شدت فعالیت نموده و همچنین در روند تصلب شرایین (سفت شدن دیواره سرخرگها ) دخیل می باشد . پر فشاری خون همچنین خطر بیماریهای قلبی و سكته را افزایش می دهد . (جدول 1 را ببینید). پر فشاری خون همچنین ممكن است منجر به نارسایی قلبی ، بیماری كلیوی و كوری شود .

سطح فشار خون 90/140 میلی متر جیوه یا بیشتر بالا در نظر گرفته می شود . در حدود دوسوم افراد با سن بیش از 65 سال دچار افزایش فشار خون می باشند . اگر فشار خون شما بین 80/120 میلیمتر جیوه و 89/139 میلیمتر جیوه باشد شما دچار پیش فشار خون هستید . این بدان مفهوم است كه شما در حال حاضر دارای فشار خون بالا نمی باشید اما احتمالا در آینده دچار آن می شوید مگر آنكه تغییرات ذكر شده در جدول 2 را در شیوه زندگی خود انجام دهید افرادی كه در سن 55 سالگی دچار افزایش فشار خون نمی باشند از احتمال 90 درصدی ایجاد آن در طول زندگی برخوردار می باشند . در نتیجه فشار خون بالا حالتی است كه اكثر افراد در یك نقطه از زندگی به آن دچار می شوند .
هر دو عدد فشار خونی كه اندازه گیری می شود مهم می باشد ، اما برای افراد 50 سال یا بیشتر ، فشار خون سیستولیك تشخیص بهتری از افزایش فشار خون را در اختیار قرار می دهد . در هنگام قرائت فشار خون عدد بالاتر فشار خون سیستولیك می باشد كه در صورتی كه 140 میلیمتر جیوه یا بیشتر از آن باشد بالا در نظر گرفته می شود .

1- در بزرگسالان 18 سال یا بیشتری كه به علت افزایش فشار خون دارو مصرف نمی كنند و دچار بیماری خطرناك حادی نمی باشند .
2- در صورتیكه فشار خون سیستولیك و یا دیاستولیك در دو گروه مجزا باشند ، حالت كلی مربوط به گروه بالاتر می باشد
3- میلی متر جیوه

شما چگونه می توانید از افزایش فشار خون پیشگیری نموده و آنرا كنترل نمایید ؟

اگر شما دچار پر فشاری خون هستید ، شما و پزشكتان می بایست به عنوان یك تیم جهت كاهش آن اقدام نمایید . هردوی شما می بایست در مورد فشار خون هدفتان به توافق برسید . هر دوی شما باید پایبند یك برنامه بوده و زمان خود را صرف دستیابی به هدف كنید .
فشار خون معولا به میلی متر جیوه (mmHg) اندازه گیری می شود و به صورت 2 عدد ثبت می شود : فشار خون سیستولیك (زمانیكه قلب دارای ضربان است ) برروی فشار خون دیاستولیك (زمانیكه قلب بین ضربانها شل می شود ) . برای مثال (mmHg) 80/0130 از پزشك خودبخواهید تا فشار خون فعلی شما و سطح فشار خون هدفتان را برای شما یادداشت كند . كنترل فشار خون شما در منزل بین ویزیت های پزشكتان می تواند سودمند باشد . شما ممكن است بخواهید یكی از اعضا خانواده تان را زمانیكه پزشك را ملاقات می كنید همراه خود بیاورید . آگاهی یكی از اعضا خانواده در مورد ابتلاء شما به افزایش فشار خون و همچنین آنچه شما جهت كاهش فشار خونتان نیاز دارید ، اغلب سبب تسهیل ایجاد تغییرات مورد نیاز جهت دستیابی به هدف می گردد .

 

فشار خون

در واقع همه افراد فشار خون دارند! خون برای گردش موثر در عروق بدن از نیرو و فشاری برخوردار است که آن را به نقاط مختلف بدن می رساند. این افزایش فشار خون است که بیماری تلقی می شود.

افزایش فشار خون می تواند اعضای مختلفی از جمله قلب، عروق خونی ، کلیه ها و مغز را تحت تاثیر قرار دهد.

میزانی از فشار خون که بالا در نظر گرفته می شود در منابع مختلف متفاوت است ولی معمولاً به فشار خون بیشتر از۹۰/۱۴۰میلیمتر جیوه افزایش فشار خون اطلاق می شود. به فشار خون افزایش یافته گاهی قاتل خاموش گفته می شود چون اگرچه معمولاً بی علامت است ولی می تواند منجر به حمله قلبی و سکته مغزی شود.

فشار خون بالا در چه کسانی دیده می شود؟

فشار خون بالا خصوصاً در افراد مسن بسیار شایع است.تقریباً در حدود یک نفر از هر چهار نفر از فشار خون بالا رنج می برند. در بیماران جوانتر در مردان شایعتر است ولی در سنین بالاتر در زنان بیشتر از مردان دیده می شود. به طور کلی با افزایش سن خطر ابتلا افزایش می یابد.

علت ایجاد فشار خون بالا چیست؟

علل بروز این بیماری هنوز به طور کامل شناخته نشده است . در بیشتر موارد افزایش مقاومت محیطی عروق مسئول افزایش فشار خون است که خود علل متفاوتی دارد.

عوامل مستعد کننده چیستند؟

بیشتر مردم (نزدیک به نود و پنج درصد آنها) از نوعی افزایش فشار خون رنج می برند که علت مشخصی برای آن یافت نشده است. به این فرم، افزایش فشار خون اولیه گفته می شود.

عوامل زیر در بروز این نوع افزایش فشار خون موثر هستند:

سن : در مطالعات مختلف نشان داده شده است که سیر پیشرونده افزایش فشار خون با افزایش سن ارتباط دارد.

ژنتیک : به خوبی اثبات شده است که عوامل ژنتیکی که به ارث می رسند با افزایش فشار خون ارتباط دارند.

نژاد : سفید پوستان ونژاد هندواروپایی بیشتر دچار افزایش فشار خون می شوند.

عوامل محیطی : مانند چاقی، الکل، نمک زیاد و استرس نیز موثر هستند.

پنج درصد باقی مانده مبتلایان به فشار خون افزایش یافته علت مشخصی برای بیماری خود دارند. به این نوع، افزایش فشار خون ثانویه گفته می شود.

عوامل زیر در بروز این نوع افزایش فشار خون موثر هستند:

بیماری کلیوی : به دلیل احتباس آب و نمک در بدن موجب بالا رفتن فشار خون می شود. این افزایش، خود می تواند باعث ایجاد بیماری کلیوی شود و یا آن را بدتر کند.

بیماریهای غدد درون ریز : (مانند سندرم کوشینگ، هایپرپلازی آدرنال و فئوکرومو سایتوما).

داروها و سموم : افزایش فشار خون می تواند عارضه جانبی استروئیدها، الکل، کوکائین، سیکلوسپورین و اریتروپوئیتین باشد. مصرف مواد حاوی تیروزین مانند برخی از پنیرها در افرادی که از داروهای ضد افسردگی خاصی استفاده می کنند ممکن است منجر به حمله افزایش فشار خون در این افراد شود. خطر افزایش فشار خون در زنانی که از قرصهای ضد بارداری استفاده می کنند، بیشتر است.

اشکال در سیستم عصبی خودکار و یا سیستم هورمونی کلیه ( رنین آنژیوتانسین ).

مقاومت به انسولین

فشار بالا در اوایل بارداری ممکن است نشان دهنده افزایش فشار خون اولیه باشد. فشار خون بالا در نیمه دوم حاملگی پره اکلامپسی نامیده می شود که معمولاً اگر کنترل شود، پس از زایمان از بین می رود و مشکل جدی ایجاد نمی کند.

چرا باید فشار خون بالا را کنترل کرد؟

فشار خون بالا یک عامل خطر مهم در ایجاد نارسایی قلبی است. همچنین می تواند موجب نارسایی کلیه، مشکلات عروق محیطی، تخریب عروق شبکیه چشم، سکته مغزی و حمله قلبی شود به همین دلیل پیشگیری و درمان آن بسیار مهم است.

اگر میزان فشار خون به سرعت بالا رفته و به حدود ۱۳/۲۰۰ برسد به آن فشار خون بدخیم گفته می شود که آسیب زیادی ایجاد می کند و موجب مرگ و میر می شود.

فشار خون بالا چگونه تشخیص داده می شود؟

میزان فشار خون : فشار خون در چند نوبت و در شرایط استاندارد اندازه گیری می شود.

عکس قفسه سینه : ممکن است علائم نارسایی قلبی و بزرگ شدن قلب را نشان دهد.

نوار قلب : ممکن است بزرگی بطن چپ یا کم خونی موضعی (ایسکمی) را نشان دهد.

آزمایش خون : اوره و الکترولیتها برای بررسی عملکرد کلیه و همچنین چربی و قند خون.

آزمایش ادرار : برای یافتن بیماری کلیوی.

فشار خون بالا چگونه درمان می شود؟

هدف از درمان رساندن فشار خون به کمتر از۹۰/۱۴۰ در افراد معمولی و کمتر از۸۵/۱۳۰ در بیماران مبتلا به بیماری کلیوی یا دیابت است. با این هدف که در دراز مدت خطر عوارض وخیمی که گفته شد کاهش پیدا کند.

برای کمک به کاهش عوارض بهتر است:

*سیگار ترک شود تا آسیب عروقی کمتر گردد.

* کاهش وزن با رژیم غذایی و یا ورزش.

* کاهش مصرف نمک و اجتناب از مصرف غذاهایی که شور تهیه می شوند.

*افزایش فعالیت بدنی و ورزش منظم.

*کاستن از استرس.

برای کنترل فشار خون پزشک ممکن است داروهای مختلفی تجویز کند که مکانیسمهای متفاوتی دارند. معمولاً یک نوع دارو همراه تغییر شیوه زندگی به صورتی که گفته شد به کار می رود. اگر به اندازه کافی موثر نباشد داروهای دیگری اضافه می شوند. انتخاب دارو به عوامل متعددی از جمله شرایط جسمانی فرد بستگی دارد.

 کلید واژه ها: فشار خونبیماری های شایع